Żonkil w bibliotece, który otworzył przemyską pamięć na nowo

W filii nr 1 Biblioteki w Przemyślu przy ul. Kosynierów zrobiło się tego dnia wyjątkowo poważnie, ale i bardzo blisko historii. 20 kwietnia 2026 r. piątoklasiści ze Szkoły Podstawowej nr 14 przyszli tu na lekcję biblioteczną poświęconą 83. rocznicy Powstania w Getcie Warszawskim. 📚

• Akcja Żonkile w Przemyślu pokazała, jak działa pamięć zaklęta w świadectwach
• Papierowy żonkil domknął spotkanie, ale został ważny ślad

Akcja Żonkile w Przemyślu pokazała, jak działa pamięć zaklęta w świadectwach

Tegoroczna, czternasta ogólnopolska edycja Akcji Żonkile odbywała się pod hasłem „Siła świadectw”. I właśnie ten trop poprowadził rozmowę z uczniami w stronę lokalnej historii przemyskich Żydów w latach 1939-1945. Nie była to sucha lekcja dat, tylko opowieść oparta na konkretnych losach i miejscach, które wciąż są częścią miejskiej pamięci.

Punktem wyjścia stały się dwa teksty, które mocno osadzają tragiczne wydarzenia w realiach miasta i czasu - autobiograficzny „Dziennik Reni Spiegel” oraz „Światło ukryte w mroku” autorstwa S. Cameron. To właśnie z nich uczniowie mogli wyczytać, jak wyglądał wówczas Przemyśl, gdzie przebiegały granice getta i z jakim ciężarem mierzyły się nastoletnie dziewczyny, gdy codzienność rozrywał nazistowski i sowiecki terror.

W tej opowieści szczególnie mocno wybrzmiał heroiczny gest sióstr Podgórskich, opisany przez Cameron, a także dramatyczny los Reni Spiegel. Takie świadectwa robią więcej niż szkolny konspekt - pomagają naprawdę zobaczyć skalę tamtej tragedii i zrozumieć, dlaczego pamięć o niej wciąż ma znaczenie.

Papierowy żonkil domknął spotkanie, ale został ważny ślad

Na zakończenie dzieci przygotowały papierowego żonkila - symbol, który co roku towarzyszy rocznicy Powstania w Getcie Warszawskim. Ten prosty gest ładnie domknął spotkanie: po rozmowie o wojennej historii miasta został nie tylko pamiątkowy kwiat, ale też wyraźny znak, że takie lekcje potrafią poruszyć młodych ludzi i zostawić w nich coś więcej niż notatkę z biblioteki. 🌼

na podstawie: Przemyska Biblioteka Publiczna.